کد خبر : 58085

به گزارش خبرنگار مهر، همزمان با شانزدهمین سالگرد درگذشت سید عباس معارف، پژوهشگر حوزه فلسفه و عرفان، اولین روز کنگره بررسی و شناخت آثار و افکار سید عباس معارف با حضور اندیشمندان برجسته چهارشنبه ۲۸ آذرماه در خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار شد. بیژن عبدالکریمی در این مراسم گفت: صرف نظر از اندک مقالات تألیفی و تعدادی مقالات […]



به گزارش خبرنگار مهر، همزمان با شانزدهمین سالگرد درگذشت سید عباس معارف، پژوهشگر حوزه فلسفه و عرفان، اولین روز کنگره بررسی و شناخت آثار و افکار سید عباس معارف با حضور اندیشمندان برجسته چهارشنبه ۲۸ آذرماه در خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار شد.

بیژن عبدالکریمی در این مراسم گفت: صرف نظر از اندک مقالات تألیفی و تعدادی مقالات ترجمه شده که از دوران جوانی و قبل از تحول در اندیشه های فردید در دسترس است او تقریباً هیچ اثر مکتوب و اصیلی از دوران بلوغ و کمال فکری اش برای ما باقی نگذاشته است. به همین دلیل است که در جامعه ما به عنوان فیلسوف شفاهی شهرت یافته است. با این شرایط با چه سندیت قابل قبولی می توان از آراء و اندیشه های این فیلسوف شفاهی سخن گفت؟ گویی این مشکل هم از سنخ مشکل سقراطی است که هیچ  نوشته ای از او در اختیار نداریم، اما با این حال نمی توانیم وجود تاریخی و اثرگذاری او را نادیده بگیریم. اثرگذاری او تا حدی است که در کنار مسیح، دومین محور تاریخ تفکر غربی تلقی می شود. اما ناگزیریم از لا به لای آثار دیگران خطوط سیمای شخصیت وی را جستجو کنیم.

وی افزود: در مورد فردید نیز که به هر تقدیر از تأثیرگذاران تاریخ تفکر معاصر ما بوده است، صرف نظر از پاره ای نوارهای ضبط شده، باید از خلال آثار دیگران آراء و اندیشه های او را پیگیری کنیم. برای شناخت فردیدی که به لحاظ فکری به مرحله بلوغ و کمالش رسیده است و نه فردید جوان‌، چند نوع منابع مستقیم و غیر مستقیم وجود دارند که روی هم شبکه ای از دال ها را برای پی بردن به مدلول تفکر وی شکل می دهند و برای پژوهشگری که نمی کوشد، صرفاً بر اساس مفروضات پیشین خویش و به بهانه و توجیه عدم وجود منابع اصیل و دست اول،‌ کاهلانه وجود یکی از بزرگ ترین سرمایه های فکری و فلسفی ایران معاصر را نادیده گیرد،‌ این شبکه دال ها می توانند وی را در یافتن شاکله ای از اندیشه های فردید یاری دهند.

این استاد دانشگاه افزود: برخی عباس معارف را یکی از برجسته ترین شاگردان و پیروان فردید دانسته اند. کتاب نگاهی دوباره به مبادی حکمت انسی، اثر زنده یاد عباس معارف جایگاه ویژه ای دارد. او در این اثر کوشیده است تا آراء و اندیشه های استاد را به نحوی نظم و سامان بخشیده و آن ها را از زبان خودش و نه فردید تقریر نماید. در میان ۳ اثر راجع به فردید،‌ این کتاب متین تر و منسجم تر به ارائه آراء فردید پرداخته است. از این رو می‌توان گفت جامعه ما دین بسیاری به سید عباس معارف در خصوص شناخت یکی از بزرگ‌ترین سرمایه های فکری و شاید یگانه فیلسوف خویش یعنی سید احمد فردید دارد.

عبدالکریمی سپس گفت: نحوه تقریر مطالب در این اثر به گونه ای است که هیچ مرز روشنی میان استاد و شاگرد وجود ندارد. خواننده همواره در این ظن و بدگمانی باقی می ماند که در این اثر وی با اندیشه‌ها خود فردید یا فهم و تفسیر عباس معارف از اندیشه های فردید مواجه است. به عقیده من نظر به این که معارف حداقل در نگاهی دوباره به مبادی حکمت انسی به ارائه هیچ بصیرت اساسی تازه ای جز بازتولید فردید نپرداخته است، از این رو تا حد زیادی می توان به متن معارف اعتماد کرده و آن را پژواکی از صدای خود فردید دانست.

این پژوهشگر و استاد فلسفه در پایان گفت: بنده تاکنون در مورد ورود عناصر تئولوژیک و اسطوره ای در مباحث اتیمولوژیک و زبان شناسی تاریخی فردید با توجه به منابع موجود غیر از توضیحات معارف هیچ منبع و قرینه دیگری را نیافته ام. از این رو این امر این تردید و پرسش را در حوزه فردید شناسی به نحو نیرومندی بر می انگیزاند. خلط عناصر تئولوژیک و اسطوره ای با بصیرت های بنیادین انتولوژیک هایدگر در باب نسبت زبان، ‌تاریخ و وجود تا چه حد حاصل تفکر خود فردید و تا چه حد پژواک تفسیر و صورت بندی خاص عباس معارف از اندیشه استادش بوده است.



منبع: مهر